ประเภทและการจำแนกข้อมูล (Data Types)

• ข้อมูลตัวอักษร (Text Data): ข้อมูลที่เป็นตัวอักษร ข้อความ หรือตัวเลขที่ไม่นำมาใช้คำนวณทางคณิตศาสตร์ เช่น หมายเลขโทรศัพท์, รหัสนักเรียน หรือป้ายทะเบียนรถยนต์[1]

• ข้อมูลตัวเลข (Numeric Data): ข้อมูลที่เป็นตัวเลขและสามารถนำมาคำนวณทางคณิตศาสตร์ได้ เช่น คะแนนสอบ หรือราคาสินค้า[1]

• ข้อมูลภาพ (Image Data): ข้อมูลในรูปแบบภาพถ่ายหรือภาพสแกน เช่น ภาพถ่ายฟิล์มเอกซเรย์[1]

• ข้อมูลเสียงและภาพเคลื่อนไหว (Multimedia Data): ข้อมูลในรูปแบบสื่อบันทึกเสียงและวีดิทัศน์ เช่น เสียงไก่ขัน, เสียงสนทนา หรือเสียงเพลงจากโทรศัพท์[2]

2. การจัดระเบียบโครงสร้างข้อมูล (Data Structure)

ข้อมูลเมื่อแบ่งตามลักษณะของการจัดระเบียบ สามารถแบ่งได้เป็น 3 ลักษณะ[2] ได้แก่:

• ข้อมูลมีโครงสร้าง (Structured Data): ข้อมูลที่มีการจัดระเบียบชัดเจน จัดเก็บในลักษณะแถวและคอลัมน์ของตารางอย่างเป็นระบบ[5]

• ข้อมูลกึ่งมีโครงสร้าง (Semi-structured Data): ข้อมูลที่มีรูปแบบโครงสร้างในตัวเองแต่ไม่ได้อยู่ในรูปตาราง เช่น ข้อมูลลูกค้าในรูปแบบ JSON[2]

• ข้อมูลไม่มีโครงสร้าง (Unstructured Data): ข้อมูลอิสระที่ไม่มีโครงสร้างแน่นอน เช่น ข้อความสนทนาทางแช็ต[2][5]

3. หลักการและองค์ประกอบเกี่ยวกับการเก็บรวบรวมข้อมูล

• Knowledge Pyramid: พีระมิดความรู้คิดค้นขึ้นโดย ใครน้าา เพื่ออธิบายการต่อยอดจากข้อมูลไปสู่ปัญญา[5]

• องค์ประกอบของการเก็บรวบรวมข้อมูล: ต้องพิจารณาจากแหล่งที่มาของข้อมูล, วิธีการเก็บรวบรวมข้อมูล และคุณสมบัติของข้อมูลที่ดี (ส่วนการเผยแพร่ข้อมูลสู่สาธารณะ ไม่ได้จัดอยู่ในขั้นตอนการเก็บรวบรวมข้อมูล)[5]

4. แหล่งข้อมูลและวิธีการเก็บรวบรวมข้อมูล

แหล่งข้อมูลแบ่งออกเป็น 2 ประเภท หลัก[5] ได้แก่:

• แหล่งข้อมูลปฐมภูมิ (Primary Data): ข้อมูลที่เก็บรวบรวมจากแหล่งกำเนิดหรือผู้เห็นเหตุการณ์โดยตรง วิธีการเก็บรวบรวม เช่น การสัมภาษณ์, การสังเกตการณ์, การใช้แบบสอบถามความพึงพอใจ หรือการจดบันทึกผลการทดลอง[4][6]

• แหล่งข้อมูลทุติยภูมิ (Secondary Data): ข้อมูลที่มีผู้อื่นรวบรวมหรือเรียบเรียงไว้แล้ว วิธีการเก็บรวบรวม เช่น การค้นคว้าจากเอกสารวิชาการ, สถิติประชากรจากรายงานประจำปีของรัฐบาล, หนังสือสารานุกรม หรือวารสารวิชาการ[6]

5. ระบบฐานข้อมูลและคลังข้อมูล (Database & Data Warehouse)

• ประเภทและองค์ประกอบ: ระบบฐานข้อมูลมีทั้งหมด 4 ประเภท[7] โดยมี ฮาร์ดแวร์ เป็นหนึ่งในองค์ประกอบสำคัญของระบบ[7]

• ระบบจัดการฐานข้อมูลเชิงสัมพันธ์ (RDBMS): ข้อมูลจะถูกจัดเก็บและเชื่อมโยงกันในลักษณะของ ตาราง[7]

• คลังข้อมูล (Data Warehouse): มีหลักการเบื้องต้นที่สำคัญคือ การเปลี่ยนแปลงหรือเปลี่ยนรูปร่างข้อมูล (Data Transformation) เพื่อแปลงข้อมูลให้อยู่ในรูปแบบที่พร้อมสำหรับการวิเคราะห์เชิงลึก